نسخه جدید قانون همراه با پشتیبانی از گوشی های لمسی و امکانات جدید آماده به روز رسانی است.
آپارتماننشینی هم قواعدی دارد!
آپارتماننشینی هم قواعدی دارد!
آیا در آپارتمان شما هم بین ساكنان گهگاه اختلاف پیش میآید؟ آیا برخی از ساكنان سهم خود را از هزینههای مشترك نمیپذیرند؟ آیا در تعیین قسمتهای مشترك آپارتمان مشكل دارید؟ آیا برخی از ساكنان، وسایل شخصی خود را در قسمتهای مشترك میگذارند و باعث ایجاد منظره نامناسبی در محلهای عمومی میشوند؟ برای پاسخ به این چند پرسش، شاید این نوشته بتواند به شما كمك كند.
گذاشتن میز و صندلی و هر نوع اشیای دیگر و همچنین نگاهداری حیوانات در قسمتهای مشترك ممنوع است، مگر در صورت جلب رضایت تمامی مالكان.
دیگر دوره سكونت در خانههای وسیع و باغها گذشته است و ضرورتهای زندگی شهرنشینی و تمركز امكانات و منابع ما را وادار كرده است تا در محیطی تنگ و فشرده زندگی كنیم. طبیعی است كه هرچه مكانهای زندگی انسانها فشردهتر شود، خواستههای شخصی آنها بیشتر با هم برخورد میكند. در این شرایط افراد برای برخورداری از یك زندگی آرام ناگزیرند از برخی از آزادیهای خود صرفنظر كنند و در ازای حقوقی كه پیدا میكنند، تكالیفی را در مقابل دیگران بپذیرند.
اینجاست كه قانون پا به میان میگذارد و اجرای این حقوق و تكالیف را ضمانت میكند. بسیاری از مردم نمیدانند كه قانونی به نام تملك آپارتمانها وجود دارد كه برای تضمین آرامش و تنظیم روابط ساختمانی ساكنان آپارتمانها وضع شده است. این قانون كه در سال 1343 به تصویب رسیده و در سال 1367 هم اصلاح شده و همچنین آییننامه اجرایی آن، مقرراتی را بیان میكند كه دانستن آن برای هر آپارتماننشین ضروری است.
در این نوشتار سعی میكنیم شما را با مطالب مختلف این قانون آشنا كنیم. مواردی مانند تعیین قسمتهای اختصاصی و قسمتهای مشترك آپارتمان، تشكیل مجمع عمومی مالكان و انتخاب مدیر یا هیأت مدیره آپارتمان، هزینههای مشترك آپارتمان و نحوه تقسیم آنها و... مواردی هستند که همگی باید مورد توجه قرار گیرند.
قسمتهای اختصاصی و مشترك آپارتمان
گاهی بین ساكنان آپارتمان این اختلاف پیش میآید كه چه قسمتهایی از ساختمان برای استفاده عموم است و چه قسمتهایی مختص واحدی مشخص است. قانون تملك آپارتمانها در نخستین مواد خود به این موضوع پرداخته است. به موجب ماده یك مالكیت در آپارتمانهای مختلف و محلهای پیشه و سكونت، یك ساختمان شامل 2 قسمت است: مالكیت قسمتهای اختصاصی و مالكیت قسمتهای مشترك.
قسمتهای مشترك آپارتمان بخشهایی از آن است كه به طور مستقیم و یا غیرمستقیم مورد استفاده تمام ساكنان است و نمی توان حق انحصاری برای آنها قائل شد. به عبارت دیگر، حق استفاده از این قسمتها منحصر به یك یا چند واحد مخصوص نیست و به تمامی ساكنان به نسبت قسمت اختصاصی آنها تعلق میگیرد. همه قسمتهای یك آپارتمان جزو قسمتهای مشترك است، مگر آنكه در اسناد مالكیت، به عنوان ملك اختصاصی یك یا چند نفر از مالكان تلقی شده باشد و یا اینكه طبق عرف و عادت محل آن قسمت متعلق به واحدی خاص باشد.آیین نامه اجرایی قانون تملك آپارتمانها برای جلوگیری از اختلاف در تعیین قسمتهای مشترك این قسمتها را نام برده است كه عبارتند از:
الف) زمین زیر بنا خواه متصل به بنا باشد یا بنا به وسیله پایه روی آن قرار گرفته باشد.
ب) تأسیسات قسمت های مشترك از قبیل: چاه آب و پمپ، منبع آب، مركز حرارت و تهویه، تابلوهای برق، كنتورها، تلفن مركزی، انبار عمومی ساختمان و اتاق سرایدار در هر قسمت بنا كه واقع باشد، دستگاه آسانسور و محل آن، چاههای فاضلاب، لولهها، گذرگاههای زباله و محل جمعآوری آن و غیره.
پ) اسكلت ساختمان.
ت) درها، پنجرهها، راهروها، پلهها و پاگردها كه در خارج از قسمتهای اختصاصی قرار گرفتهاند.
ث) تاسیسات مربوط به راه پله از قبیل وسایل تأمینكننده روشنایی، تلفن و وسایل اخبار و همچنین تأسیسات مربوط به آنها، به استثنای تلفن اختصاصی، شیرهای آتش نشانی، آسانسور و محل آن، محل اختتام پله و ورود به بام و پلههای ایمنی.
ج) بام و تمامی تأسیساتی كه برای استفاده عموم شركا و یا حفظ بنا در آن ساخته شده است.
چ) نمای خارجی ساختمان.
ح) محوطه ساختمان، باغها و پاركها كه جنبه عمومی دارد و در سند اختصاصی ثبت نشده است.موارد بالا، قسمتهای مشترك آپارتمان است كه در مالكیت مشاع تمام شركای ملك است، هر چند كه در قسمت اختصاصی واقع شده یا از آن قسمتها عبور كند. همه مالكان یا استفادهكنندگانی كه نماینده مالك هستند، مانند مستأجران، حق استفاده از این قسمتها را دارند و هیچ كس نمیتواند از استفاده آنها تا حدی كه ضرری به استفاده دیگران وارد نیاورد، ممانعت به عمل آورد.
گذاشتن میز و صندلی و هر نوع اشیای دیگر و همچنین نگاهداری حیوانات در قسمتهای مشترك ممنوع است، مگر در صورت جلب رضایت تمامی مالكان.
هزینههایی كه برای حفظ، نگهداری، نظافت و تعمیر قسمتهای مشترك آپارتمان مصرف میشود، به ترتیبی خاص، تقسیم میشود و حتی اگر یكی از ساكنان از برخی از قسمتهای مشترك استفاده نمیكند، باز هم باید هزینههای مربوط به آن قسمت را بپردازد (ماده 4 قانون تملك آپارتمانها اصلاحی 1376)
بنابراین اعتراض طبقه همكف مبنی بر اینكه علیرغم استفاده نکردن از آسانسور، شارژ آن و یا هزینه تعمیر آن از او هم مطالبه میشود، قابل پذیرش نیست. زیرا آسانسور جزو قسمتهای مشترك آپارتمان است و هزینههای آن متوجه همه ساكنان است، ولو اینكه هرگز از آن قسمت مشترك استفاده ای نكنند.
شیوه اداره آپارتمان
اگر در اداره ساختمان شما نظم و ترتیبی وجود ندارد، اولین اقدام شما برای سامان دادن به اداره آپارتمان این است كه با سایر مالكان یا استفادهكنندگان دور هم جمع شوید و در مورد حل مشكلات ساختمان چارهاندیشی كنید. خیلی سخت نگیرید، منظور یك جلسه رسمی و خشك اداری نیست. این جلسه در آپارتمانهای كوچك ممكن است ضمن دید و بازدیدها و مهمانیها انجام شود، البته در مجتمعهای بزرگ آپارتمانی تشریفات اداری آن، از قبیل ارسال دعوتنامه مكتوب با پست سفارشی، اغلب رعایت میشود.
قانون به جلسهای كه مالكان و استفاده كنندگان برای اداره آپارتمان تشكیل میدهند، «مجمع عمومی» میگوید. طبق ماده 5 آیین نامه قانون تملك آپارتمانها، در صورتی كه تعداد مالكان از سه نفر تجاوز كند، «مجمع عمومی» باید تشكیل شود. برای اینكه جلسه مجمع عمومی رسمیت داشته باشد و تصمیمات آن قابل اجرا باشد، باید مالكانی كه بیش از نصف مساحت كل قسمتهای اختصاصی را در اختیار دارند یا نمایندگان آنها، در آن حضور داشته باشند. اما اگر مشكل این باشد كه ساكنان دیگر واحدها به این گونه جلسات بیتوجه هستند و در آن شركت نمیكنند، قانون راهحلی برای آن معین كرده است.
در صورتی كه نتوانستید اكثریت را دور هم جمع كنید، تلاشتان را متوقف نكنید، جلسه را پانزده روز به عقب بیندازید و دوباره از همه واحدها برای شركت در آن دعوت كنید. اگر در جلسه دوم هم تعداد كافی حاصل نشد، سماجت به خرج بدهید و با دعوت مجدد جلسه سوم را پانزده روز بعد برگزار كنید. این جلسه با هر تعداد از حاضران رسمیت خواهد داشت و تصمیمات آن برای افراد غایب هم تعهد ایجاد می كند. (تبصره ماده8 آیین نامه اجرایی)
اصل بر این است كه در جلسه مجمع عمومی، مالكان آپارتمانها شركت كنند، اما مالك میتواند به جای خود نمایندهای معرفی كند. اغلب معمول است كه مستأجر به نمایندگی از مالك در جلسه شركت میكند. اگر چند نفر مالك یك واحد آپارتمانی باشند، باید طبق ماده 7 قانون تملك آپارتمانها، از طرف خود یك نفر را برای شركت در جلسه مجمع عمومی انتخاب و معرفی كنند.
در نخستین جلسه مجمع عمومی، ابتدا رئیس مجمع عمومی برای اداره جلسه انتخاب میشود. سپس مدیر یا مدیرانی از طریق رأیگیری برای اداره امور ساختمان تعیین می شود.
از جمله دیگر اختیارات مجمع عمومی گرفتن تصمیمات كلی در مورد اداره امور ساختمان و همچنین تصویب گزارش مربوط به درآمدها و هزینههای سالانه است. همه تصمیمات مجمع عمومی باید در صورت جلسهای درج شود تا بعداً قابل مراجعه و استناد باشد. این صورت جلسه نزد مدیر ساختمان نگهداری میشود. تصمیمات مجمع عمومی در صورت رعایت شرایط ذكر شده طبق ماده 6 قانون تملك آپارتمانها، برای كلیه شركا الزامآور است. برای اینكه غایبان جلسه ادعا نكنند كه از تصمیمات مجمع عمومی بیاطلاع بوده اند، این تصمیمات ظرف مدت 10 روز توسط مدیر ساختمان به اطلاع شركای غایب میرسد.بسیاری از مشكلات ساختمان را میتوان از طریق همین جلسات حل کرد. به طور مثال در برخی از آپارتمانها بازی بچهها و سر و صدای آنها در حیاط آپارتمان مزاحمتهایی را برای ساكنان ایجاد میكند. اگر اقدامات مدیر ساختمان برای رفع این مزاحمتها مؤثر واقع نشد، مجمع عمومی میتواند برای حل این مشكل چارهاندیشی كند، مثلاً میتوان ساعتهای مشخصی را برای بازی بچهها تعیین کرد.اما چون تشكیل جلسات مجمع با شرایطی كه قانون برای آن تعیین كرده، معمولاً دشوار است، همان طور كه اشاره شد، مدیر یا مدیرانی انتخاب میشوند و مسئولیت حفظ و اداره ساختمان و اجرای تصمیمات مجمع عمومی به او یا آنها واگذار میشود.
اختیارات مدیر ساختمان
سعی كنید فردی لایق و امین را به عنوان مدیر ساختمان انتخاب كنید؛ زیرا وظایف و اختیارات مهمی در طول سال برعهده اوست.
یكی از وظایف مدیر، نگهداری از حسابهای مالی ساختمان و حفظ خزانه (صندوق مالی) است. او باید دفتری برای ثبت درآمدها و هزینهها داشته باشد و هر ساله این دفتر را به پیوست قبوض و اسناد مربوط را برای تصویب ترازنامه به مجمع عمومی ارائه كند. البته در مجتمعهای بزرگ معمولاً برای انجام این وظایف مالی یك خزانه دار تعیین میكنند.وظیفه دیگر مدیر ساختمان كه شاید خیلی از افراد از آن بی اطلاع باشند، این است كه تمام بنا را به صورت یك واحد در مقابل آتش سوزی بیمه كند، سهم هر یك از واحدها از حق بیمه به نسبت مساحت آن واحد به مساحت كل قسمتهای اختصاصی خواهد بود، كه این مبلغ توسط مدیر از هر واحد اخذ و به بیمهگر پرداخت میشود.
مدیر ساختمان همچنین مكلف است كه میزان هزینههای مستمر و مخارج متعلق به هر شریك و نحوه پرداخت آن را به وسیله نامه به او اطلاع دهد. طبق آخرین ماده آییننامه اجرایی، به منظور تأمین هزینههای ضروری و فوری، مدیر ساختمان باید وجوهی را به صورت تنخواهگردان به نحوی كه مجمع عمومی معین میكند، دریافت كند.