جنبههای اخلاقی و قانونی خطای پزشكی
جنبههای اخلاقی و قانونی خطای پزشكی
خطایپزشكییكیاز مباحث بسیار مهمیاست كه از جنبههایمختلف پزشكی، اخلاقیو حقوقیقابل بحث و بررسیاست.
طبیعتا فعالیت و حرفهایكه پزشكان دارند نمیتواند خالیاز خطا و اشتباه باشد، بهطوریكه امروزه صدمات و عوارض و همینطور مرگهایناشیاز خطایپزشكییكیاز معضلات مطرح در رشته پزشكیمحسوب میشود.
جنبههایاخلاقیو قانونیخطایپزشكییكیاز پنج مقاله مطرح در نشست خطاهایپزشكیاست كه توسط دكتر فخرالدین تقدسینژاد، دانشیار و مدیر گروه پزشكیقانونیو عضو هیأت علمیدانشگاه علوم پزشكیتهران در سالن فیض مركز همایشهایصدا و سیما برگزار شد.
هیچ جامعه پزشكیدر هیچجایدنیا وجود ندارد كه عاریاز خطا و اشتباه باشد. بهعنوان مثال در آمریكا سالانه 8 هزار نفر بهدنبال خطایپزشكیدر آمریكا فوت میكنند. در حقیقت پنجمین عامل مرگ در آمریكا خطایپزشكیاست. سالانه یك میلیون نفر بهدلیل خطایپزشكیدچار عارضه جسمیمیشوند. در كشور ما اگر آمار رسمیایوجود نداشته باشد، وضعیت بهتر از این نیست.
دكتر تقدسینژاد ضمن اشاره به این مطلب گفت: بسیار ضروریاست كه به این موضوع كه جنبههایمختلف و پیچیدگیهایزیادیدارد، بهطور خاص توجه كرد. مسئولیت پزشك، انواع مسئولیت پزشك، خطایپزشكیوانواع آن و رابطه پزشك با مراجع قضائیو چگونگیابراز خطایپزشكیو وظیفه اخلاقیپزشك هنگامیكه دچار خطایپزشكیشده و نهایتا شرایط عدممسئولیت پزشك از جمله مواردیاست كه در این زمینه باید مورد بررسیدقیق قرار بگیرد.
مدیر گروه پزشكیقانونیدانشگاه علوم پزشكیتهران مفهوم مسئولیت را در حیطه پزشكیاز دو زاویه مورد بحث قرار داد و گفت: از نظر لغویمسئولیت، ضمانت و موظف بودن به انجام كاریرا نشان میدهد و از لحاظ حقوقیمسئولیت به وضعیتیگفته میشود كه شخص دارایمسئولیت را در مقابل قانون در مقابل انجام فعل یا ترك فعل مورد سؤال قرار میدهد. درخصوص حرفه پزشكیو پزشك مسئولیتهایمتفاوتیوجود دارد: مسئولیت اخلاقی، مسئولیت حرفهاییا انتظامیو مسئولیت حقوقیاز جمله این مسئولیتها است.
مسئولیت اخلاقیبا مسئولیت قانونیمتفاوت است. در پزشكیاعمال زیادیهست كه ممكن است غیرقانونینباشد اما جزو افعال غیراخلاقیمحسوب میشود. این مسئولیت در پیشگاه خداوند و وجدان فرد خود را نمایان میكند.ضمانت اجرایمسئولیت اخلاقیبیشتر جنبه اخرویو درونیدارد. خیلیاز رفتارها را اگرپزشكیمرتكب شود ممكن است هیچ قانونیویرا مورد بازخواست قرار ندهد اما در این میان وجدان پزشك دائم او را در معرض سؤال قرار میدهد.
دكتر تقدسینژاد در ادامه این سخنرانیتعریفیاز خطایپزشكیارائه داد و گفت: كوتاهیدر اجرایكامل اقدامات برنامه ریزیشده یا استفاده از روش اشتباه برایرسیدن به یك هدف از دیدگاه پزشكیآمریكاییخطایپزشكیمحسوب میشود. براساس متون حقوقیما نیز خطایپزشكیاینطور تعریف شده است: اقدام یا عدماقدام پزشك كه موجب تحمیل خسارت جسمی، مالییا معنویبه بیمار شود، كه البته این خطاها بسیار متنوعاند ودر دستهها و گروههایمختلف قرار میگیرند.
این تقسیمبندیدر كشورهایمختلف متفاوت است؛ اما در ایران این تقسیم بندیبه اینگونه صورت میگیرد كه خطاها شامل خطاهایناشیاز بیاحتیاطی، بیمبالاتی، عدممهارت و عدمرعایت اقدامات مناسب میشود.
عضو هیأت علمیدانشگاه علوم پزشكیتهران در ادامه سخنرانیاش با بررسیجزئیات خطاهایپزشكیو ارائه مثال برایهر مورد اضافه كرد: از نظر قانونینیز برخوردهایمتفاوتیبا خطاهایپزشكیمیشود. از دیدگاه من مواد قانونیدر این خصوص دارایابهاماتیاست.
از آنجاییكه با وجود انجام اقدامات درمانیو جراحیبراساس موازین علمینیز ممكن است بیمار متحمل عوارضیشود یا فوت نماید، لازم است با حفظ حقوق پزشك و بیمار و حمایتهایقانونیلازم به شكلیاقدام گردد تا در اینگونه موارد آسیبیمتوجه پزشكان نشود.
به این شكل كه اگر پزشكیعملیقانونیبه قصد درمان داشته باشد و حركت او اخلاقیو مشروع باشد و موازین پزشكیرا در آن رعایت كند و رضایت نامه از بیمار دریافت كرده باشد ولو اینكه در نتیجه عمل و درمان او آسیب یا عارضهایمتوجه بیمار گردد، پزشك معالج مقصر شناخته نشود و مسئولیتیمتوجه او نشود.







نسخه جدید قانون همراه با پشتیبانی از گوشی های لمسی و امکانات جدید آماده به روز رسانی است.
